Czytelnia

Pierwsze dni w domu

Wreszcie nadszedł ten wyczekiwany od miesięcy dzień. Pierwsze chwile po porodzie to jedno pasmo wzruszeń, silnych emocji i niespodzianek, zarówno dla mamy jak i dla jej nowonarodzonego dziecka. Od tego momentu już nigdy nic nie będzie tak jak dawniej. W okresie płodowym maluch nieodłącznie związany z matką, teraz musi rozpocząć życie w zupełnie obcym dla siebie środowisku. Pierwszy kontakt z mamą, pierwsze mierzenie, ważenie, pierwsze przewijanie, pielęgnacja, kąpiel, usypianie. Pierwsze karmienie… Pierwsze dni w domu…. Ogromne szczęście i radość, mnóstwo pytań i wątpliwości oraz obawa czy wszystko będzie dobrze.

Wiele problemów sprawia pielęgnacja delikatnej skóry dziecka. Często na skórze głowy, szyi, pleców i wokół uszu pojawiają się potówki-liczne, drobne, jasne pęcherzyki. Mogą one powiększać się, samoistnie pękać, mogą też ulegać zakażeniu. Związane są z niedojrzałością gruczołów potowych i uszkodzeniem naskórka spowodowanym przegrzewaniem malucha. Do pielęgnacji stosujemy kąpiele z dodatkiem kilku kryształków nadmanganianu potasu, delikatne mydło, a w przypadku potówek zakażonych-środki przeciwbakteryjne i przeciwgrzybicze. Ciemieniucha-jej pojawienie wiąże się z nieprawidłową czynnością gruczołów łojowych. Na owłosionej skórze głowy, a czasem także w okolicy brwi, pojawiają się tłuste, szarożółte łuski, które mogą się zlewać w twardą skorupę. Pielęgnacja polega na natłuszczaniu główki oliwką a następnie usuwaniu łusek za pomocą miękkiej szczoteczki, uważając aby nie uszkodzić skóry. Kolejna „zmora” rodziców to odparzenia i odczyny pieluszkowe, występujące w obrębie fałdów pachwinowych, pośladkowych, w okolicy krocza i pośladków. Są to zmiany rumieniowe ze skłonnością do sączenia oraz z objawami uszkodzenia naskórka. Na podłożu tych zmian spowodowanych podrażnieniem mogą powstać wyprzenia bakteryjne. Leczenie polega na dokładnej pielęgnacji zmienionych okolic skóry, starannym oczyszczaniu i dokładnym spłukiwaniu resztek mydła, które może działać drażniąco, „wietrzeniu” okolic ciała objętych zmianami skórnymi oraz stosowaniu maści ochronnych. Zwykle ogromny niepokój rodziców budzą,czerwone plamki zlokalizowane na górnych powiekach, czole, górnej wardze, na granicy głowy i karku tuż powyżej linii owłosienia. To nic innego jak miejscowe rozszerzenie naczyń krwionośnych nazywane „pocałunkami anioła”, „uszczypnięciami bociana” lub plamami łososiowymi. Zmiany zanikają samoistnie w ciągu pierwszego roku życia dziecka. Również bez znaczenia sąszaroniebieskie plamy w dolnej części pleców, na pośladkach, zewnętrznych powierzchniach dłoni i stóp u dzieci o śniadej cerze. Są to tzw. „plamy mongolskie”, które z kolei znikają około piątego roku życia. Na czole, policzkach i nosku malucha często widoczne są drobne grudki barwy białej lub biało-żółtej. To tzw. prosaki powstałe w następstwie zaczopowania ujść mieszków włosowych. Nie należy ich usuwać, same znikną w ciągu 2-4 tygodni, w miarę dojrzewania gruczołów łojowych. Podobnie jak trądzik noworodkowy wywołany hormonami matki. Gojący się pępek noworodka jest bardzo często powodem niepokoju rodziców. Kikut pępowiny powinien odpaść w ciągu 2 tygodni. Do tego czasu należy utrzymywać go w czystości, przemywać 70% spirytusem i nie moczyć podczas kąpieli. Częste wietrzenie przyspiesza gojenie pępka dlatego też pieluszkę zakładamy tak, by go nie zakrywała. W przypadku pojawienia się ropnej wydzieliny, zaczerwienienia lub obrzęku tej okolicy- czyli objawów zakażenia-konieczna jest antybiotykoterapia.

Właściwa pielęgnacja noworodka obejmuje bardzo ważny problem zapobiegania rozwojowi dysplazji stawów biodrowych. Nieleczona dysplazja, podwichnięcie czy zwichnięcie stawów skutkuje zaburzeniem ich funkcjonowania w przyszłości. Noworodek jest jeszcze pod wpływem hormonów matki /relaksyny, estrogenów/ powodujących zwiotczenie mięśni okołostawowych, stąd też bardzo łatwo może dojść do wytworzenia lub utrwalenia nieprawidłowości. Konieczne jest wykonanie w tym okresie pierwszego badania USG stawów biodrowych. Do tego czasu nie wolno krępować nóżek dziecka śpioszkami czy becikiem, nie prostować ich na siłę przy przewijaniu, a malucha jak najczęściej układać w tzw. „pozycji żabki”.

Już teraz warto pomyśleć o możliwości zabezpieczenia dziecka przed różnymi chorobami zakaźnymi, czyli o szczepieniach ochronnych. Kalendarz szczepień obowiązujący w UK jest rozbudowany ale nie obejmuje szczepień przeciwko takim zachorowaniom jak wirusowe zapalenie wątroby typu B, gruźlica czy biegunki rotawirusowe. Szczepienia te wykonywane są we wszystkich pozostałych krajach europejskich.

Większość dzieci karmiona jest pokarmem matki. To najzdrowsze odżywianie. Pokarm nie zawiera jednak wystarczającej ilości witaminy D3 koniecznej dla prawidłowej mineralizacji kości. Ostatnie badania naukowe wskazują na rolę tej witaminy w procesach odpornościowych, zapobieganiu chorobom cywilizacyjnym /nadciśnienie, miażdżyca/ czy nowotworom przewodu pokarmowego i układu moczowo-płciowego. Podobnie witamina K powinna być uzupełniona dla zabezpieczenia prawidłowej funkcji układu krzepnięcia. Dzienne dawki obu witamin ustala lekarz.

 

Dr N. Med. Jolanta Czyżowska
Specjalista pediatra

 

 


Wszystkie teksty zamieszczone na stronie stanowią wlasność intelektualną kliniki Poland Medical. Kopiowanie, powielanie i rozpowszechnianie w części lub w całości w jakiejkolwiek formie oraz w jakikolwiek sposób bez zgody administratora jest zabronione; ich użycie lub wykorzystanie będzie traktowane jako bezprawne naruszenie praw autorskich.